printPDF

Inzet energiedragers en bruto elektriciteitsproductie, 1990-2012

Zowel in 2011 als in 2012 is de bruto elektriciteitsproductie in Nederland afgenomen. Bij de fossiele brandstoffen die worden ingezet voor de elektriciteitsproductie treedt een verschuiving op van aardgas naar steenkool.

  • inzet energiedragers
inzet energiedragers voor elektriciteitsproductie
Download figuurdata (MS Excel formaat)
  • bruto elektriciteitsproductie
bruto elektriciteitsproductie
Download figuurdata (MS Excel formaat)

Inzet van brandstoffen bij elektriciteitsproductie

In 2012 is in totaal 953 PJ aan brandstoffen ingezet voor de Nederlandse elektriciteitsproductie. De inzet van brandstoffen is daarmee in 2012 5 procent lager dan in het jaar ervoor. Vooral aardgas is minder ingezet. Deze inzet daalde met 15 procent. De inzet van steenkool nam toe met 16 procent.
81 procent van alle brandstofinzet ten bate van de elektriciteitsproductie kwam in 2012 uit fossiele brandstoffen. Aardgas en steenkool zijn hiervan het meest ingezet, met aandelen van 54 procent en 22 procent respectievelijk. Stookolie en overige fossiele brandstoffen nemen de resterende 5 procent voor hun rekening.
Naast fossiele brandstoffen werden biomassa (9 procent), kernenergie (4 procent) en andere energiedragers ingezet (5 procent) bij de productie van elektriciteit.

Inzet van andere energiedragers bij elektriciteitsproductie

Naast de hierboven genoemde brandstoffen is in 2012 in totaal 33 PJ aan vooral windenergie en elektriciteit, en in veel mindere mate aan zonne-energie en waterkracht ingezet bij de elektriciteitsproductie.

Inzet van hernieuwbare energiedragers

In 2012 nemen hernieuwbare energiedragers 11 procent van de totale inzet voor de elektriciteitsproductie voor hun rekening. Naast biomassa draagt vooral windenergie bij aan de productie van hernieuwbare elektriciteit. Elektriciteit uit zon en waterkracht neemt in Nederland een zeer beperkte plaats in.

Elektriciteitsproductie

De bruto elektriciteitsproductie is in 2011 met 4 procent gedaald ten opzichte van 2010. In 2012 neemt de productie verder af met ruim 9 procent tot 369 PJ ofwel 102,5 miljard kWh (nader voorlopige cijfers). Van de elektriciteitsproductie in 2012 komt 62 procent uit elektriciteitscentrales en 38 procent uit decentraal geplaatste installaties bij onder andere de industrie, landbouw en gezondheidszorg.

Warmteproductie

Bij het verbranden van energiedragers voor de productie van elektriciteit ontstaat warmte. Een deel hiervan wordt nuttig gebruikt. Deze warmte wordt bijvoorbeeld gebruikt voor procesverwarming in de industrie, kasverwarming in de glastuinbouw en stadsverwarming. De productie van nuttig gebruikte warmte bleef in 2012 nagenoeg gelijk ten opzichte van 2011.

Toelichting elektriciteit- en warmteproductie

Elektriciteit wordt in Nederland voor een groot deel opgewekt in elektriciteitscentrales. Daarnaast wordt elektriciteit ook decentraal geproduceerd door de industrie, energiebedrijven, glastuinbouw en gezondheidszorg in onder andere warmtekrachtinstallaties (WKK). Met name bij de industrie is de eigen energievoorziening veelal in een afzonderlijk bedrijf ondergebracht. Zo'n bedrijf is veelal een joint-venture van een energiebedrijf en een onderneming.

Toelichting centrale en decentrale elektriciteitsproductie

Centrale productie van elektriciteit betreft de productie van elektriciteit door thermische of nucleaire centrales die regulier leveren aan het landelijke hoogspanningsnet. Dit worden ook wel de elektriciteitscentrales genoemd. Het landelijke hoogspanningsnet wordt beheerd door TenneT en bestaat uit de netten met een spanning van 110 kV en hoger.
Alle overige elektriciteitsproductie betreft decentrale productie: productie door thermische installaties die leveren aan een bedrijfsnetwerk of aan het openbare midden- of laagspanningsnet (lager dan 110 kV), plus alle productie van elektriciteit uit windenergie, waterkracht en zonne-energie. Decentrale thermische installaties staan opgesteld in bijvoorbeeld de glastuinbouw, voedings- en genotsmiddelenindustrie, papierindustrie, chemie, gezondheidszorg, en afvalverbranding.
Thermische centrales wekken elektriciteit op door het verbranden van brandstoffen als aardgas, steenkool en biomassa. Nucleaire centrales (kerncentrales) wekken elektriciteit op met de warmte die vrijkomt bij splitsing van atoomkernen in een kernreactor.
  •  
Referenties en relevante info

Referenties

Relevante informatie

  • Meer informatie over het verbruik van energiedragers is te vinden in de databank StatLine van het CBS.
Technische toelichting

Naam van het gegeven

Inzet energiedragers en bruto elektriciteitsproductie

Omschrijving

Ontwikkeling van de inzet van energiedragers bij de elektriciteitsproductie en ontwikkeling van de bruto hoeveelheid geproduceerde elektriciteit en warmte.
De cijfers over de inzet van energiedragers in 2012 zijn definitief; die over de productie van elektriciteit en warmte zijn nader voorlopig. Nader voorlopige cijfers hebben een meer definitieve status dan voorlopige cijfers.

Verantwoordelijk instituut

Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS)

Berekeningswijze

Berekening op basis van enkele maand-, kwartaal- en jaarenquêtes van het CBS en registraties van diverse instellingen als TenneT, Gasunie en Energie-Nederland. De artikelen Nederlandse energiehuishouding (NEH) (CBS, 2012a) en Productiemiddelen elektriciteit (CBS, 2012b) geven een korte beschrijving van de onderzoeksmethode.

Basistabel

StatLine: Elektriciteit; productie naar energiebron (CBS, 2013a).
StatLine: Energiebalans; aanbod, omzetting en verbruik (CBS, 2013b).

Geografisch verdeling

Nederland

Verschijningsfrequentie

Jaarlijks

Achtergrondliteratuur

Nederlandse energiehuishouding (NEH) (CBS, 2012a).
Productiemiddelen elektriciteit (CBS, 2012b).

Opmerking

In de StatLine-tabel Energiebalans; aanbod, omzetting en verbruik staat o.a. de inzet van energiedragers voor de productie van elektriciteit. In deze tabel worden daarbij alle energiedragers vermeld.
De StatLine-tabel Elektriciteit; productie naar energiebron heeft een andere opzet. Deze tabel vermeldt de elektriciteitsproductie uit alle energiedragers, met de bijbehorende inzet van de brandstoffen.

Betrouwbaarheidscodering

Schatting gebaseerd op een groot aantal (zeer accurate) metingen, waarbij representativiteit van de gegevens vrijwel volledig is.
Archief

Versies van deze indicator

Referentie van deze webpagina: CBS, PBL, Wageningen UR (2014). Inzet energiedragers en bruto elektriciteitsproductie, 1990-2012 (indicator 0019, versie 18, 7 januari 2014). www.compendiumvoordeleefomgeving.nl. CBS, Den Haag; Planbureau voor de Leefomgeving, Den Haag/Bilthoven en Wageningen UR, Wageningen.

Deel deze pagina: