printPDF

Aantalsontwikkeling van libellen, 1999-2010

De libellen zijn de laatste jaren matig toegenomen.

Libellen
Download figuurdata (MS Excel formaat)

Libellenfauna neemt toe

Sinds 1999 is de libellenfauna in Nederland gemiddeld genomen matig vooruitgegaan. Ook zijn er meer toenemende dan afnemende soorten (19 tegen 10 soorten).

Waterkwaliteit en klimaatverandering

Een aantal soorten libellen profiteerde van verbeteringen van de waterkwaliteit en de natuurvriendelijker inrichting en beheer van wateren, zoals de beekjuffers. Ook zijn er soorten in opkomst door de klimaatverandering, bijvoorbeeld de vuurjuffer.
Anderzijds gaan twee soorten sterk achteruit, namelijk de groene glazenmaker, een laagveensoort van de Habitatrichtlijn, geelvlekheidelibel en de speerwaterjuffer. Oorzaken van achteruitgang zijn verzuring en vermesting van oppervlaktewater.
  •  
Referenties en relevante info

Referenties

  • Bal, D., H.M. Beije, M. Fellinger, R. Haveman, A.J.F.M. van Opstal & F.J. van Zadelhoff (2001). Handboek Natuurdoeltypen. Tweede, geheel herziene editie. Expertisecentrum LNV. Wageningen.
  • Bouwman, J.H., V.J. Kalkman, G. Abbingh, E.P. de Boer, R.P.G. Geraeds, D. Groenendijk, R. Ketelaar, R. Manger en T. Termaat (2008). Een actualisatie van de verspreiding van de Nederlandse libellen. Brachytron 11 (2): 103-198.
  • Soldaat, L., H. Visser, M. van Roomen en A. van Strien (2007). Smooting and trend detection in waterbird monitoring data using structural time-series analysis and the Kalman filter. Journal of Ornithology. Volume 148, supplement 2: 351-357. DOI.10.1007/s10336-007-0176-7.
  • Swaay, C.A.M. van, T. Termaat en C.L. Plate (2011). Vlinders en libellen geteld: jaarverslag 2010. Rapport VS2011.004. De Vlinderstichting, Wageningen.

Relevante informatie

Technische toelichting

Naam van het gegeven

Aantalsontwikkeling van libellen

Omschrijving

Ontwikkeling populatie libellen als groep

Verantwoordelijk instituut

Centraal Bureau voor de Statistiek

Berekeningswijze

De Soortgroep Trend Index (STI) betreft de gemiddelde landelijke index van de volgende 38 libellensoorten (indexwaarde 2000 = 100 voor elke soort). De gegevens zijn ontleend aan het landelijke meetnet libellen van het Netwerk Ecologische Monitoring. Van de niet genoemde libellensoorten zijn nog geen indexcijfers te bepalen. Het libellenmeetnet is nog in ontwikkeling. Dat betekent dat aanpassingen in methode en een ander keuze van het beginjaar kunnen resulteren in kleine verschillen met vorige versies van deze indicator.

Basistabel

De index van de betrokken soorten met hun trend staan onder het tabblad afzonderlijke soorten onder Download figuurdata.

Geografisch verdeling

Nederland

Verschijningsfrequentie

jaarlijks

Opmerking

De trendbeoordeling (zie tabblad onder download figuurdata) bij deze graadmeter is gebaseerd op de uitkomst van trendspotter.

Betrouwbaarheidscodering

B = Schatting gebaseerd op een groot aantal (zeer accurate) metingen, waarbij representativiteit van de gegevens vrijwel volledig is.

Referentie van deze webpagina: CBS, PBL, Wageningen UR (2011). Aantalsontwikkeling van libellen, 1999-2010 (indicator 1387, versie 07, 1 november 2011). www.compendiumvoordeleefomgeving.nl. CBS, Den Haag; Planbureau voor de Leefomgeving, Den Haag/Bilthoven en Wageningen UR, Wageningen.